Verslag informatieavond Elsendorp, 9-3-2015.

Informatieavond”Veehouderij en Gezondheid”  9 maart 2015 te Elsendorp.

Met medewerking van: Henk Jans (GGD), huisarts Gondrie te Elsendorp en Prof. Dick Heederik (IRAS Universiteit Utrecht, o.a.lid van de Gezondheidsraad en voorzitter van de commissie terugdringing antibiotica in de veehouderij.

Georganiseerd door de werkgroep “Duurzaam Buitengebied 2020”opgericht n.a.v. het Brabantberaad. Worden ondersteund door Marco Peters van het Urgentieteam.

 

Wat cijfers: Aantal veelocaties in Elsendorp:

In 2000 84 locaties.         In 2015: 54 locaties en verwacht in 2020: 40

Op dit moment zitten er 50 niet-agrarische ondernemers in het buitengebied.

 

HENK JANS:

In 2009 eerste onderzoek omdat er weinig bekend was.

Vroeger was er respect voor de agrarische ondernemers, nu is dat omgeslagen in wantrouwen.

De vraag is: Moeten we zo doorgaan????

Anno 2015 is het nog steeds een probleem:

  • 24% inwoners Elsendorp ervaart stankoverlast.
  • Het is moeilijk een relatie te leggen tussen intensieve veehouderij(i.v.) en gezondheidsproblemen.
  • De beleving van de omwonendenmoet meer meegenomen worden in de besluiten en onderzoeken.
  • Huisartsen maken zich grote zorgen; “het is 5 voor 12”.
  • De resistentie tegen antibiotica is het grootste probleem.
  • Er is een grote discrepantie tussen de becijferde- en de ervaren geuroverlast. Daar moet iets mee gebeuren.

Burgers:

  • Er heerst grote angst en onzekerheid.
  • Ervaren een bedreiging van de leefbaarheid.
  • Wantrouwen en onbegrip t.a.v. bestuur en politiek.
  • Partijen staan lijnrecht tegenover elkaar.
  • Versvhil in perceptie t.a.v. risico’s: Hoe daarmee om te gaan????

 

Wat is er gebeurd tussen 2009 en 2014?

  • Antibioticagebruik is teruggedrongen.
  • Dier- en humane gezondheidsaspecten zijn dichter bij elkaar gekomen.
  • We gaan nu uit van de B.B.T.(best beschikbare technieken).
  • Verbetering van bedrijfs- en bedrijfsgezondheidsmanagement.
  • Gezondheid meer opnemen in het kwaliteitssysteem.
  • Innovatieve stalinrichtingen.
  • Provinciaal beleid is aangescherpt.
  • Instellen van urgentieteams omde leefbaarheid en gezondheid te verbeteren.

Wat moet er nog gebeuren?

  • Gemeenten moeten gezondheid meenemen in hun beleid.
  • Er moet een dialoog/discussie komen op lokaal nivo en op een respectvolle manier.
  • Er moet een nieuwe balans in de landbouw gevonden worden.
  • Van wet- en regelgeving moeten we het niet hebben,die loopt altijd achter.
  • Er moet een besef komen dat daar waar burgers wonen er grenzen zijn aan het ondernemen.

Dr.GONDRIE:

Gezondheid in de praktijk in Elsendorp:

  • Duidelijke toename van luchtwegproblemen (astma,COPD)
  • 20% meer hart- en vaatziekten.
  • Meer gevallen van kanker.
  • Meer en op jongere leeftijd sprake van herseninfarcten.

Zorgen i.v. en gezondheid:

-Is er een relatie tussen die twee?

-We weten het niet!

-Er is veel,elkaar tegensprekende, informatie.

Het wordt tijd dat er duidelijkheid komt. Gondrie werkt op verschillende manieren mee aan onderzoek naar gezondheid en i.v.

 

DICK HEEDERIK:

In i.v. is veel fijnstof, micro-organismen, endotoxines, gassen,etc.

Onderzoek bij boeren wijst uit:

  • Meer longproblemen.
  • Problemen m.b.t. resistente bacteriën.
  • Opvallend minder allergieën, door blootstelling aan veel stoffen.

Van omwonenden weten we bijna niets!

Vandaar deze VGO-studie (Veehouderij, Gezondheid Omwonenden)

In 2016 komen de eerste resultaten naar buiten.

We gaan i.v. steeds meer als een industrie zien.

1 op de 3 pluimveehouders draagt de ESBL-bacterie (breekt antibiotica bij mens af).

Diareebacterie van varken naar mens.

Papagaaiziekte, vogelgriep, MRSA-bacterie,Smallenbergvirus, MKZ, Blauwtongvirus,etc.

Er wordt 60% minder antibiotica gebruikt( nog altijd ruim 200.000 kg werkzame stof  per jaar!)

Van Q-koorts weten we dat pas vanaf 10 km afstand het risico weer “normaal”is.

Kan een ziekte weer uitbreken/overslan op de mens?

Ja, maar we zitten er nu meer bovenop.

 

Er is weinig onderzoek bekend:

-Duitsland; hoe meer bedrijven in een gebied, hoe meer luchtwegklachten en hoe groter de afname van de longcapaciteit.

-Amerikaans onderzoek is door de grote verschillen in de bedrijfsvoering niet bruikbaar voor Europa.

 

COPD en i.v.:

  • Meer luchtwegklachten
  • Meer infecties aan luchtwegen
  • Meer virusinfecties.
  • Er is geen relatie gevonden tussen deze klachten en megastallen, wel met nertsenbedrijven.

 

In het VGO-onderzoek werden ook 2500 mensen nader onderzocht; Bloedonderzoek, vragenlijst, longtest, ontlasting(ESBL), neusslijmvlies(MRSA).

Apart onderzoek onder COPD patiënten.

Ook ESBL-dragers worden nader onderzocht.

Meer dan 50% van de deelnemers woont dichtbij i.v.

Verder:

  • Advies naar/van Gezondheidsraad: grenswaarde van 90 naar 30 EU/m3 endotoxine. Dat dit gaat knellen bij grote varkens- en kippenbedrijven is zeker. De politiek zal moeten beslissen.
  • Geurhinder: 14.000 mensen gaven aan soms tot vaak last te hebben van stank.
  • Er is een groot verschil tussen de gehanteerde rekenmethodes bij de aanvraag van vergunningen en de werkelijk ervaren geurhinder.
  • Hier moet iets mee gebeuren.
  • In het geurhinderbeleid geldt nu één norm ongeacht de diersoort,terwijl er per soort enorme verschillen zijn.

 

Vragen/opmerkingen:

Wordt er bij stofmetingen onderscheid gemaakt tussen stof van i.v. en andere stoffen(verkeer)?

  • Ja, dat kunnen we van elkaar scheiden.

Hoe ver gaan endotoxines?(MACE)

  • Oriënterende metingen geven aan dat dat relatief kort is (minder dan 1 km)
  • Fijnstof gaat veel verder.
  • Er is geen inzicht in de cumulatie.
  • Luchtwassers zorgen voor een lager nivo.
  • Pluimveebedrijven geven meer stof.

Dit antwoord heeft betrekking op stallen.

Het grootste probleem is de stank. Als er minder stank is, zou er minder geklaagd worden over de i.v. en zouden er minder problemen zijn op het gebied van de gezondheid.

Wat is bekend m.b.t. mutaties van het HN-virus?

  • Elk virus kan muteren.

We zitten allemaal gevangen in regelgeving! Anderen beletten ons verbeteringen aan te brengen. Je moet steeds weer nieuwe procedures starten (MACE).

Waarom is de gemeente niet eerlijk/open naar de burgers als het gaat om bekendmakingen?

Zo wordt bekend gemaakt dat een bedrijf gewijzigd wordt. Daarbij wordt niet vermeld dat men overstapt van 24 melkkoeien naar 12.000 nertsen! Zo werk je wantrouwen in de hand.

Antwoord(CDA) wethouder:”Zo wordt het nu eenmaal gedaan. We willen best kijken of we hier op een andere manier mee ommoeten gaan.”

 

Aanstaande donderdag komt er een samenvattend rapport uit;(RIVM/IRAS).